Enkele begrippen:

Sterilisatie
is het zodanig behandelen van materiaal dat er na afloop geen levende (d.w.z tot groei in staat zijnde) micro-organismen meer aanwezig zijn.
Desinfectie
is het zodanig behandelen van materiaal dat na afloop ervan het materiaal geen ziekte (infectie) veroorzaakt. In dit geval hoeven niet alle micro-organismen gedood worden maar worden ze wel zodanig in aantal verminderd dat het materiaal veilig gebruikt kan worden. Desinfectie vindt plaats als sterilisatie niet haalbaar is: Het materiaal is niet bestand tegen sterilisatie. Ook kan sterilisatie niet zinvol zijn: Het materiaal wordt direct na behandeling weer blootgesteld aan besmetting
Steriel werken
is het zodanig handelen dat de materialen waar je mee werkt niet met micro-organismen worden besmet, geldt voor laboranten, artsen, het maken van medicijnen, pacemakers enzovoort. Een beter woord is aseptisch werken.

Het afsterven van micro-organisme Wanneer een product een voor micro-organismen schadelijke behandeling ondergaat zullen de aanwezige micro-organismen afsterven.
In welke mate dit gebeurt en met welke snelheid kan men aflezen in een afstervingscurve:

Grafiek 1. Afstervingscurve van Clostridium sporogenes bij 121ºC Let op het betreft hier een half-logaritmische grafiek.Het aantal micro-organismen op de verticale as is logaritmisch weergegeven! De tijd op de horizontale as normaal.Je ziet dat er een rechte lijn ontstaat.
In deze  voorbeelden wordt verhitting als schadelijke behandeling genoemd. Bij andere schadelijke handelingen vindt een vergelijkbare afsterving plaats
In de grafiek kun je zien hoe lang verhit moet worden om het aantal sporen van 10⁵ tot 10⁴ te laten dalen. Verder zie je dat het vervolgens net zo lang duurt om van 10⁴ naar 10³ te gaan.

Vul onderstaande tabel in met behulp van de gegevens uit bovenstaande grafiek:

Tijdstip	Aantal sporen
0 minuut
1 minuut
2 minuten
3 minuten
4 minuten
5 minuten

vul nu de volgende tabel in:

De decimale reductietijd is de tijd nodig om 90% van de bacteriesporen te laten afsterven.

Opgave: 
Wat is in bovenstaand voorbeeld de decimale reductietijd?
Wanneer zijn er 0 micro-organismen?

De decimale reductietijd verschilt per verhittingstemperatuur.
Hoe hoger de temperatuur, hoe korter de decimale reductietijd.Hieronder staat een grafiek met daarin twee afstervingscurven van hetzelfde micro-organisme maar bij verschillende temperaturen.>

Afstervingscurven van C.sporogenes bij 121ºC en 115ºC

Opgaven:
Hoeveel micro-organismen zijn er na 3 minuten bij 121ºC? 
Hoeveel zijn er na 3 minuten bij 115ºC?
Wat is de decimale reductietijd bij 121ºC?
Wat is de decimale reductietijd bij 115ºC?Op tijdstip 0 zijn er 10⁶ micro-organismen per ml in een zojuist gemaakte (100ml) fles bouillonagar. D¹²¹ = 1 minuut. Hoelang moet een bij 121ºC verhit worden om 1 spore op 1000 flessen (van 100 ml) over te houden? Als er één spore per 1000 flessen aanwezig is kun je ook zeggen dat er een kans van 1 op 1000 is dat je na sterilisatie een “mislukte” fles hebt.
Uitleg oefenopgave:
Bij beide onderstaande methoden om de opgave te maken moet je erop letten dat de eenheden op elk tijdstip gelijk zijn. Als je begint met aantal micro-organismen per ml, dan moet je dat ook bij het eindresultaat van de verhitting doen. Dus niet 1 spore op 1000 flessen maar noteren hoeveel sporen er per ml zijn!

Methode 1: Met een grafiek
Maak een grafiek waarbij je log aan micro-organismen uitzet tegen de tijd. Je kunt een grafiek maken omdat je op één tijdstip het aantal micro-organismen weet en je weet de decimale reductietijd. Dus je kunt ook een tweede punt tekenen, bijvoorbeeld 1 minuut later zijn er 10⁵ sporen per ml. Door deze twee punten trek je een rechte lijn en klaar is je grafiek. In deze grafiek mag het aantal micro-organismen ook beneden de 0 dalen! Sterker nog! Het moet zelfs. Je start met 10⁶ micro-organismen per ml en je gaat toe naar 1 spore op 100.000 ml. En dat is gelijk aan 10^-5 spore per ml. In de grafiek zie je dan dat deze reductie van 10⁶ maar 10^-5 11 minuten duurt.

Methode 2: Kijk naar het aantal decimale reducties dat plaats vindt,
dat is gelijk aan de “afname van de exponent”, deze daalt van +6 naar –5 = 11 decimale reducties. Je weet dat 1 decimale reductie 1 minuut duurt, dus duren 11 decimale reducties 11 minuten.

[ afsterving van micro-organismen ] [ hoe sneller hoe beter.. ] [ autoclaaf en droogsterilisator ] [ Steriliteitscontrole ] [ Controle desinfectie(middel) ]