bestrijding / alleen het resultaat telt

Hoe sneller de ongewenste bacteriën doodgaan hoe beter het is, maar alleen het eindresultaat telt, dus het aantal dat aan het eind van een behandeling nog over is.
Hieronder de omstandigheden die het resultaat beïnvloeden:
Het eindresultaat =. het aantal levende micro-organismen na afloop van een schadelijke behandeling is zowel bij sterilisatie als desinfectie afhankelijk van een groot aantal omstandigheden:

De dosis,
Bijvoorbeeld de hoogte van de verhittingstemperatuur bij sterilisatie en de concentratie van het desinfectiemiddel bij desinfectie of de hoeveelheid straling bij het doorstralen van materialen.
Zo heeft het verhogen van de temperatuur een zeer groot effect.
Men moet echter ook rekening houden met de hitteresistentie van het te steriliseren product.
Zo is verhitting altijd schadelijk voor een voedingsmedium en zal moet altijd zo kort en laag mogelijk verhit worden.
 

Sterilisatietijd	Temperatuur
3 minuten	130ºC
12 minuten	121ºC
30 minuten	109ºC

Beginconcentratie
Het spreekt vanzelf dat bij een hogere beginconcentratie het eindresultaat van een verhitting slechter is dan bij een lagere concentratie.
Hetzelfde geldt ook voor desinfectie en andere behandelingen waarbij micro-organismen worden bestreden

Gevoeligheid van het micro-organisme
Heel belangrijk is de resistentie van het ongevoeligste micro-organisme. Bij verhitting betreft het dan de sporevormers.
Binnen de groep van de sporevormers loop de hitteresistentie zeer sterk uiteen: De hitteresistentie van de bacteriespore verschilt sterk per bacteriesoort.
In onderstaande tabel is dat te zien.

 

Ook bij desinfectie is het soort micro-organisme ook van belang.
Zo werken lang niet alle desinfectiemiddelen tegen sporenvormers en schimmels en gisten. Ook Pseudomonas is berucht om zijn resistentie tegen bactericide middelen.

Wageningse microbiologen ontdekten recent dat  Salmonella enterica serovar Enteritidis, die zich ophoudt op aanrechten en in vaatdoekjes, zich verweert tegen geleidelijke uitdroging door uit te groeien tot een ongewoon groot en lintvormig organisme. Tegelijkertijd wapent de bacterie zich ook tegen desinfecterende middelen als bleekwater. Klik hier voor meer informatie
Ook een biofilm ,een soort kolonie van verschillende micro-organismen die vastzitten op een oppervlak , daar samenleven en vaak gehuld zijn in een door de micro-organismen afgescheiden slijmlaag) is vele malen resistenter dan de micro-organismen afzonderlijk.

De omgeving waarin de micro-organismen zich bevinden
Er zijn omstandigheden die het afstervingsproces gunstig beïnvloeden.
Zo vindt de afsterving veel sneller plaats wanneer de verhitting onder vochtige omstandigheden plaatsvindt. (Weet je nog waarom?)
Ook een lage pH of andere voor micro-organismen ongunstige omstandigheden maken de micro-organismen gevoeliger voor een schadelijke behandeling.
Er zijn ook omstandigheden die het afstervingsproces nadelig beïnvloeden, zo is de aanwezigheid van vuil (organische materiaal) een storende factor bij het desinfectieproces. Het desinfectiemiddel reageert dan ook met dit vuil wat ten koste gaat van de reactie van het middel met de aanwezige micro-organismen. Ook zit het vuil vaak om de micro-organismen heen waardoor ze beschermd worden.

De tijdsduur
Hoewel dit vanzelf spreekt wordt dit in de praktijk vaak over het hoofd gezien: men wil even snel iets desinfecteren als er een besmetting heeft plaatsgevonden. Dit kan niet. De meeste desinfecties vergen minstens 5 minuten. Ook bij verhitting geldt dat de voorgeschreven verhittingstijd ook daadwerkelijk plaats moet vinden. Van groot belang is de grootte en het volume van het te steriliseren product. Zie hiervoor ook autoclaaf en droogsterilisator

 

---

[ afsterving van micro-organismen ] [ hoe sneller hoe beter.. ] [ autoclaaf en droogsterilisator ] [ Steriliteitscontrole ] [ Controle desinfectie(middel) ]